Gebouwd erfgoed
Onder gebouwd erfgoed verstaan we allereerst monumenten. Dat zijn door de wet beschermde gebouwen van verschillende aard: van kerk tot villa, van molen en boerderij tot fabriek. Hieronder zijn Middeleeuwse historische restanten. Ook gebouwen uit de Wederopbouw na WOII kunnen al monument zijn.
Bescherming
Rijksmonument genieten de meeste bescherming. Daarover gaat de Rijksdienst Cultureel Erfgoed. Daarnaast kennen we gemeentelijke monumenten –in Rheden wel 500. Rozendaal kent ongeveer 30 gemeentelijke monumenten. Monumenten zijn vaak herkenbaar aan een schildje bij de ingang.
Soms wordt een gebied of woonwijk aangewezen tot beschermd dorpsgezicht. Bijvoorbeeld het Beekdal van Rozendaal en het Strooien Dorp van De Steeg.
Monumentaal
Onze gemeentes kennen relatief veel gebouwd erfgoed dat een plek op de website waard is. Sinds de 17e eeuw werden langs de Veluwezoom landgoederen en buitenplaatsen aangelegd, van Wageningen tot Dieren.
Daarbij maakte men gebruik van het heuvelachtige landschap met fraaie uitzichten. De gebouwen werden naar de mode van de tijd gebouwd en later vaak weer verbouwd.
Van de 36 buitenplaatsen die er ooit in de gemeente Rheden waren, zijn er tegenwoordig nog
22 goed herkenbaar.
Sommige zijn intussen verdwenen of ingrijpend veranderd. De terreinen zijn opgeknipt of hun plek is ingenomen door nieuwere bebouwing.
Waar mogelijk worden de feiten over het monumentale gebouw aangevuld met foto’s en informatie over de functie of over de bewoningsgeschiedenis.
Bij gebouwd erfgoed komt vaak de architectuur aan de orde. Meer over architectuurstromingen vindt u onder deze link (nog toevoegen)…….
Bekijk volledige kaartErfgoedlocaties
Gasfabriek Velp
Ten noorden van de spoorlijn, op de hoek van de Noorder Parallelweg en de Ommershofselaan, bevond zich het terrein van de gasfabriek van Velp. Het was een fabriekscomplex waar tot de jaren zestig uit…
Gazelle Rijwielfabriek
De oorsprong van de Gazellefabriek ligt in 1892, toen postbeheerder Willem Kölling in Dieren besloot een fietsenhandel te beginnen, samen met smid Rudolf Arentsen. Dit was destijds een gewaagde stap,…
Gebouw Eikenstraat 1 Ellecom
Dit pand is nog geen eeuw oud, maar heeft al een bewogen geschiedenis, met heel verschillende bestemmingen.
Het is gebouwd als manschappengebouw voor Avegoor in WO II. Daarna was het korte tijd een …
Gelderse Toren
De Gelderse Toren is het hoofdgebouw van een monumentaal complex. In oorsprong was het een zware, ronde verdedigingstoren in de uiterwaarden van de IJssel. Van oudsher was de locatie, met een voor on…
Gelderse Toren Buitenplaats
De historische buitenplaats De Geldersche Toren ligt in de uiterwaarden bij Spankeren, grotendeels binnen de gemeente Rheden en deels in Brummen. Het van oorsprong middeleeuwse hoofdgebouw wordt omri…
Gelderse Toren Dienstwoning (F)
Aan het einde van de hoge oprijlaan van de Gelderse Toren staat aan de westzijde een relatief kleine dienstwoning, die de tuinmanswoning wordt genoemd. De woning werd wisselend bewoond door tuinarbei…