
Onder gebouwd erfgoed verstaan we allereerst monumenten. Dat zijn door de wet beschermde gebouwen van verschillende aard: van kerk tot villa, van molen en boerderij tot fabriek. Hieronder zijn Middeleeuwse historische restanten. Ook gebouwen uit de Wederopbouw na WOII kunnen al monument zijn.
Bescherming
Rijksmonument genieten de meeste bescherming. Daarover gaat de Rijksdienst Cultureel Erfgoed. Daarnaast kennen we gemeentelijke monumenten –in Rheden wel 500. Rozendaal kent ongeveer 30 gemeentelijke monumenten. Monumenten zijn vaak herkenbaar aan een schildje bij de ingang.
Soms wordt een gebied of woonwijk aangewezen tot beschermd dorpsgezicht. Bijvoorbeeld het Beekdal van Rozendaal en het Strooien Dorp van De Steeg.
Monumentaal
Onze gemeentes kennen relatief veel gebouwd erfgoed dat een plek op de website waard is. Sinds de 17e eeuw werden langs de Veluwezoom landgoederen en buitenplaatsen aangelegd, van Wageningen tot Dieren.

Daarbij maakte men gebruik van het heuvelachtige landschap met fraaie uitzichten. De gebouwen werden naar de mode van de tijd gebouwd en later vaak weer verbouwd.
Van de 36 buitenplaatsen die er ooit in de gemeente Rheden waren, zijn er tegenwoordig nog
22 goed herkenbaar.
Sommige zijn intussen verdwenen of ingrijpend veranderd. De terreinen zijn opgeknipt of hun plek is ingenomen door nieuwere bebouwing.
Waar mogelijk worden de feiten over het monumentale gebouw aangevuld met foto’s en informatie over de functie of over de bewoningsgeschiedenis.
Bij gebouwd erfgoed komt vaak de architectuur aan de orde. Meer over architectuurstromingen vindt u onder deze link (nog toevoegen)…….
Onderdeel 3
Tuinkoepel in barokstijl, tussen 1725-1727 gebouwd naar ontwerp van Daniël Marot, ten westen van de schelpengalerij aan het wandelpad naar de tweede vijver. De vierkante koepel is opgebou…
Onderdeel 13
De boerderij is onderdeel (nr. 13) van de historische buitenplaats Rosendael. Deze ligt aan de oostkant van het park en dateert uit het eerste kwart van de 19e eeuw. De boerderij is opge…
Onderdeel 17
Toegangshek ten westen van het kasteel, het zogenoemde Wageningse hek. Het dateert uit de 18e eeuw en komt uit op de toenmalige Wageningse Allee, nu Schelmseweg. Kasteelheer Lubbert Adol…
Onderdeel 10
Wagenschuur in rode baksteen onder met pannen gedekt zadeldak, op rechthoekige grondslag. Het voorste gedeelte is hoger en bestemd voor koetsen en het lagere achtergedeelte voor paarden.…
Onderdeel 9
De waterhuishoudkundige werken bij de vijvers bestaan uit enkele onderdelen.
De waterdoorlaat tussen de tweede en derde vijver bestaat uit een verval van taps toe lopende keermuren van sc…
Onderdeel 19
Zonnewijzer uit begin 19e eeuw, centraal in de rozentuin. Het geheel bestaat uit een vierkante natuurstenen sokkel waarop een bolvormige metalen zonnewijzer is geplaatst.
In 1996 geresta…